ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ

                                                                                                                                     ΘΑΝΟΣ Α. ΓΙΑΚΟΥΜΑΚΗΣ

 

A. Μιχάλης Μαρκάκης ή Σπανός

Μπορείτε να "κατεβάσετε" τα μουσικά αποσπάσματα απο εδώ

1.  Φάκελος 1

Εδώ ο Σπανός παίζει βιολόλυρα με τη συνοδεία άγνωστου «πασαδόρου», εικάζουμε ότι είναι ο ανιψιός του Κωστής Μαρκάκης ή Κοντόχας με τη μαντόλα του, ο οποίος μαρτυρείται ως ο πιο άμεσός του συνεργάτης από τις ιστορικές μαρτυρίες της ανά χείρας έκδοσης. Σε ότι αφορά το κούρδισμα των οργάνων, το μουσικό μας αισθητήριο μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι είναι κουρδισμένα κατά μια φωνή πάνω σε σχέση με το διαπασών σύστημα. Επομένως η ταυτοποίηση που θα επιχειρήσουμε έχει να κάνει με την αντιστοίχηση της τονικότητας σε διαπασών σύστημα με βάση τα σημερινά παικτικά δεδομένα και όχι στην πραγματική τονικότητα που ακούγεται. Εξάλλου, επρόκειτο για σύνηθες φαινόμενο την παλαιά εποχή το κούρδισμα να γίνεται κατά προσέγγιση «με το αυτί» και όχι με τεχνολογικά μέσα, κουρδιστήρια κλπ.

  •  Track 1: Αυτοσχεδιασμός σε τονικότητα ΛΑ. Ακολουθεί συρτό στην ίδια τονικότητα και μουσικό μοτίβο άσχετο με τον προγενέστερο αυτοσχεδιασμό, που μας παραπέμπει σε παραλλαγή του περίφημου συρτού του Ροδινού (ο οποίος χρονολογικά είναι αρκετά προγενέστερος του Σπανού). 
  • Track 2: Συρτό από ΜΙ.
  • Track 3: Τραγούδι της τάβλας από ΛΑ. Μάλλον πρόκειται για το γνωστό άσμα «Δακρύζω με παράπονο».
  • Track 4: Συρτό από ΣΟΛ. Στην εξέλιξη της μελωδίας, το μουσικό μοτίβο μοιάζει περισσότερο με νησιώτικο μπάλο, παρ’ όλο που η ρυθμική συνοδεία εξακολουθεί να «συνοδεύει» κρατώντας το ρυθμικό σχήμα του συρτού.
  • Track 5: Κοντυλιές (ή σιγανό πεντοζάλι) από ΡΕ. Αλλάζει αρκετά μουσικά μοτίβα κατά τη διάρκεια της σειράς.
  • Track 6: Κοντυλιές από ΛΑ.
  • Track 7:Κοντυλιές από ΛΑ.
  • Track 8: Κοντυλιές από ΣΟΛ ματζόρε.
  • Track 9: Κοντυλιές από ΡΕ.
  • Track 10: Κοντυλιές απόΡΕ.
  • Track 11: Κοντυλιές από ΡΕ. Παρατηρείται εναλλαγή ταχύτητας από το πρώτο θέμα (αργό) στο δεύτερο (γρηγορότερο), διατηρώντας το ρυθμικό βηματισμό του Σιγανού χορού.

2.  Φάκελος 2

Ομοίως με τον φάκελο 1. Εδώ το κούρδισμα είναι κατά μισή φωνή πάνω, σε σχέση με το διαπασών σύστημα. Εξακολουθούμε να αναφέρουμε τις νοητές (για τον συντονισμό του σολίστα καλλιτέχνη με το συνοδό του) τονικότητες.

  • Track 1:Πεδιαδίτικος Πηδηχτός χορός από ΡΕ.
  • Track 2:Κοντυλιές αργές από ΜΙ.
  • Track 3:Κοντυλιές από ΡΕ. Προς το τέλος της καταγραφής γρηγορεύει αισθητά η χρονική αγωγή, παραμένοντας όμως στο βηματισμό του Σιγανού χορού.
  • Track 4:Κοντυλιές από ΣΟΛ ματζόρε.
  • Track 5: Καλαματιανά από ΡΕ (μάλλον με αυτοσχεδιαστική διάθεση, καθώς τα μουσικά θέματα εναλλάσσονται πολύ γρήγορα μεταξύ τους και με αρκετές διαφοροποιήσεις κάθε φορά). 
  • Track 6: Πρώτος Συρτός από ΜΙ.
  • Track 7: Πηδηχτός από ΡΕ. Χαρακτηριστικό είναι ότι ξεκινά με αργή χρονική αγωγή και σταδιακά στην πορεία της μελωδίας γρηγορεύει υπερβολικά.
  • Track 8: Γρήγορο Πεντοζάλι από ΣΙ.

 

Β. Κωστής Μαρκάκης ή Κοντόχας

Μπορείτε να "κατεβάσετε" τα μουσικά αποσπάσματα απο εδώ

1.  Φάκελος

«Από φθαρμένη κασέτα» 

Εδώ, ο Κοντόχας παίζει βιολί, υπό τη συνοδεία άγνωστου «πασαδόρου». Το κούρδισμα των οργάνων είναι κατά μισή φωνή πάνω (δηλ. 1 ημιτόνιο), επομένως ακολουθείται το ίδιο σύστημα τονικής «ταυτοποίησης», όπως και παραπάνω.

  • Track 1: Κοντυλιές από ΣΟΛ.
  • Track 2: Κοντυλιές από ΛΑ# ματζόρε.
  • Track 3: Κοντυλιές από ΦΑ.
  • Track 4: Κοντυλιές από ΦΑ.
  • Track 5: Καστρινός Πηδηχτός από ΣΟΛ. Ξεκινάει ήδη με πολύ γρήγορη χρονική αγωγή και προς το τέλος της σειράς παρατηρείται και περαιτέρω επιτάχυνση.

2.  Φάκελος 

«Από εκδήλωση ζωντανά» 

  • Track Κοντόχας 1: Κοντυλιές από ΡΕ.
  • Track Κοντόχας 2: Κοντυλιές από ΜΙ.
  • Track Κοντόχας 3: Πρώτος Συρτός από ΜΙ. Ακολουθεί σειρά από χορευτικά συρτά από ΛΑ σε γρηγορότερη χρονική αγωγή.
  • Track Κοντόχας 4: Κοντυλιές από ΝΤΟ ματζόρε.

3.  Φάκελος

«Αμαργιανάκης 1982» 

Εδώ ρόλο σολίστα με την αυθεντική βιολόλυρα του Σπανού έχει ο Γιάννης Κουφαλιτάκης, ενώ ο Κοντόχας συνοδεύει με μαντόλα. Και εδώ το κούρδισμα είναι κατά ένα ημιτόνιο ψηλότερα σε σχέση με το διαπασών σύστημα.

  • Track Αμαργιανάκης 1: Πεδιαδίτικος Πηδηχτός από ΡΕ.
  • Track Αμαργιανάκης 2: Κοντυλιές «του Σπανού» από ΜΙ.

 

Γ. Στερεός Πλευράκης

Μπορείτε να "κατεβάσετε" τα μουσικά αποσπάσματα απο εδώ

Φάκελος ηχογραφήσεων

 

Ο φάκελος αυτός, εικάζουμε, σταχυολογεί ηχογραφήσεις από διάφορες φάσεις της καλλιτεχνικής πορείας του Στερεού. Αρχικά, ακούγεται να παίζει με τη λύρα κουρδισμένη σε διαπασών σύστημα και υπό τη συνοδεία λαούτου (στο πρώτο κομμάτι) και παρακάτω κατά ένα ημιτόνιο χαμηλότερα με τη συνοδεία κιθάρας [από το δεύτερο κομμάτι μέχρι και το ένατο παίζει βιολί συνοδεία κιθάρας από το γιό του, στο κέντρο του σε πρόχειρη ηχογράφηση (2024)]. Και εδώ ακολουθείται το ίδιο σύστημα τονικής «ταυτοποίησης», όπως και παραπάνω.

  • Track 1: Γρήγορο Πεντοζάλι από ΛΑ.
  • Track 2: Αυτοσχεδιαστική εισαγωγή και Πρώτος Συρτός από ΜΙ.
  • Track 3: Πεδιαδίτικος σκοπός του Γάμου από ΛΑ. 
  • Track 4: Καλαματιανό από ΛΑ. Εξαιρετικό ενδιαφέρον και πρωτοτυπία παρουσιάζει το πατριωτικό περιεχόμενο των στίχων. 
  • Track 5: Κοντυλιές με σχετικά γρήγορη χρονική αγωγή από ΣΟΛ ματζόρε.
  • Track 6: Κοντυλιές από ΛΑ. Στην πορεία της μελωδίας επιταχύνει αισθητά, παραμένοντας όμως στο βηματισμό του Σιγανού Πεντοζάλη.
  • Track 7: Κοντυλιές από ΛΑ. Οι επονομαζόμενες «του Περτσίκουρα»! (Ο Περτσίκουρας στη λύρα - Ιερά μονή Αγίου Αντωνίου Φράρω Νεάπολις Λασιθίου, ΦΩΤΟ σ.318)
  • Track 8: Κοντυλιές από ΣΟΛ ματζόρε.
  • Track 9: Μουσικός αυτοσχεδιασμός στην τονικότητα του ΣΟΛ. Η συνοδεία της κιθάρας πιθανώς παραπέμπει σε κάποιο ευρωπαϊκό χορό που συνηθιζόταν εκείνη την εποχή να παίζεται στις ζωντανές επιτελέσεις.
  • Track 10: Κοντυλιές από ΛΑ. Η μελωδία επιταχύνει και καταλήγει σε γρήγορο Πεντοζάλι.
  • Track 11: Καστρινός Πηδηχτός από ΝΤΟ με «καλπάζουσα» ρυθμική αγωγή και ποικιλία γυρισμάτων. 

 

Δ. Αντώνης Καλιακάκης ή Καλιακαντώνης

Μπορείτε να "κατεβάσετε" τα μουσικά αποσπάσματα απο εδώ

Φάκελος ηχογραφήσεων

 

Κοντυλιές - Τονικότητα ΛΑ και η βασική συγχορδία τους είναι ΛΑ μινόρε (παίζει λύρα ο Γιάννης Κουφαλιτάκης)

 

Ε. Γιάννης Κουφαλιτάκης

Μπορείτε να "κατεβάσετε" τα μουσικά αποσπάσματα απο εδώ

Φάκελος ηχογραφήσεων

Εδώ οι ηχογραφήσεις έχουν γίνει με σύγχρονα τεχνικά μέσα και σε στουντιακό περιβάλλον. Η ρυθμική συνοδεία γίνεται με λαούτο από το Δημήτρη Φουκάκη. Στο τελευταίο κομμάτι (Ερωτόκριτος), η εισαγωγή και η συνοδεία γίνεται από κιθάρα. Το κούρδισμα των οργάνων είναι σε σύστημα διαπασών. Το ρεπερτόριο του καλλιτέχνη δεν περιορίζεται στα ακούσματα της Πεδιάδας. Παρουσιάζει εξαιρετικό εύρος ακουσμάτων και επιρροών, καθώς βρισκόμαστε στην εποχή της έκρηξης της Κρητικής δισκογραφίας και της ευρείας διάδοσης των παραδοσιακών ακουσμάτων, ειδικά από τους παγκρητίως και «υπερκρητικώς» επιφανείς καλλιτέχνες της εποχής.

  • Track 1:Συρτά από ΝΤΟ ματζόρε.
  • Track 2: Κοντυλιές από ΛΑ# ματζόρε.
  • Track 3: Συρτά από ΡΕ.
  • Track 4: Κοντυλιές από ΝΤΟ.
  • Track 5: Συρτά από ΡΕ ματζόρε.
  • Track 6: Συρτά από ΝΤΟ ματζόρε.
  • Track 7: Κοντυλιές από ΦΑ.
  • Track 8: Συρτό με τονική εναλλαγή, στο 1ο μουσικό μοτίβο ΡΕ με κατάληξη στο 2ο μοτίβο στο ΣΟΛ.
  • Track 9: Συρτό από ΣΟΛ.
  • Track 10: Εισαγωγή με μουσικό αυτοσχεδιασμό και Συρτό από ΛΑ.
  • Track 11: Εισαγωγή με μουσικό αυτοσχεδιασμό και Συρτό από ΛΑ# ματζόρε.
  • Track 12: Συρτό από ΛΑ.
  • Track 13: Μελωδία και απόσπασμα του Ερωτόκριτου από ΡΕ. Πρόκειται για την πλέον διαδεδομένη μελωδική ακολουθία του Ερωτόκριτου με τρία μουσικά μοτίβα και εναλλαγή μεταξύ τους ανά δίστιχο. Στη συνέχεια τραγουδάει ο καλλιτέχνης μαντινάδες (με ερωτική θεματολογία, σχετική με το περιεχόμενο του Ερωτόκριτου) πάνω στη μελωδία του Σιγανού Πεντοζάλη.