Επικαιρότητα

Με σεβασμό στην ιστορική σημασία της ημέρας, ο Δήμος Χερσονήσου τίμησε την Εθνική Επέτειο της 25ης Μαρτίου με τις καθιερωμένες τελετές μνήμης σε όλες τις Δημοτικές Ενότητες. Πραγματοποιήθηκαν δοξολογίες, επιμνημόσυνες δεήσεις και καταθέσεις στεφάνων στα Ηρώα του Δήμου, με τη συμμετοχή των Αντιδημάρχων, των Προέδρων Κοινοτήτων, εκπροσώπων των Σωμάτων Ασφαλείας και θεσμικών φορέων.

Στον Ιερό Ναό Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στις Γούρνες παραβρέθηκε πλήθος κόσμου, τιμώντας με την παρουσία του τη μεγάλη αυτή ημέρα. Τον πανηγυρικό της επετείου εκφώνησε ο Διευθυντής του Δημοτικού Σχολείου Γουρνών, κ. Μάριος Μπουργουτζιάνης, ο οποίος αναφέρθηκε στη σημασία της Εθνικής Παλιγγενεσίας και στις διαχρονικές αξίες του Αγώνα.

Ο Δήμαρχος Χερσονήσου κ. Ζαχαρίας Δοξαστάκης παρέστη στην έδρα του Δήμου, ενώ κατέθεσε στεφάνι στο Ηρώο Γουρνών, αποτίοντας φόρο τιμής στους ήρωες της Εθνικής Παλιγγενεσίας. Η παρουσία του πλαισιώθηκε από εκπροσώπους των Σωμάτων Ασφαλείας και θεσμικούς φορείς, σε ένα κλίμα σεβασμού και συλλογικής μνήμης. Η ημέρα αποτέλεσε, όπως κάθε χρόνο, μια ευκαιρία αναστοχασμού και αναγνώρισης των αγώνων για την ελευθερία και την ανεξαρτησία της πατρίδας μας.

«Τιμούμε σήμερα τους ήρωες του ’21 και όλα όσα μας κληροδότησαν. Πίστη, αγώνα και ελευθερία» ανέφερε σε δηλώσεις του ο Δήμαρχος Χερσονήσου κ. Ζαχαρίας Δοξαστάκης για να προσθέσει:

«Παρότι οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες δεν επέτρεψαν την πραγματοποίηση της μαθητικής παρέλασης, η ουσία της ημέρας παραμένει ακέραιη. Η ασφάλεια των παιδιών και των πολιτών μας είναι πάντα προτεραιότητα. Χρόνια πολλά σε όλες και όλους, με υγεία, δύναμη και ενότητα».

Πανηγυρικός λόγος για την 25η Μαρτίου 1821

Επίσημη δοξολογία Δήμου Χερσονήσου

Διευθυντής Δημοτικού Σχολείου Γουρνών κ. Μάριος Μπουργουτζιάνης  

Σεβαστέ πάτερ,
κύριε Δήμαρχε Χερσονήσου,
κύριε Διοικητά του Αστυνομικού Τμήματος,
κύριε Πυρονόμε του Πυροσβεστικού Κλιμακίου Χερσονήσου,
κύριε Διοικητά του Β΄ Λιμενικού Τμήματος Χερσονήσου,
κύριοι Αντιδήμαρχοι,
κύριοι Πρόεδροι των Τοπικών Κοινοτήτων,
κυρίες και κύριοι Δημοτικοί Σύμβουλοι,
αγαπητές συμπολίτισσες και αγαπητοί συμπολίτες,

αγαπητές μας μαθήτριες και αγαπητοί μας μαθητές,

Με αισθήματα βαθιάς συγκίνησης, εθνικής υπερηφάνειας και ευγνωμοσύνης στεκόμαστε σήμερα στον ιερό αυτό χώρο, για να τιμήσουμε τη μεγάλη διπλή εορτή του Γένους και της Ορθοδοξίας. Τη μεγάλη ημέρα του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και τη μεγάλη ημέρα της Εθνικής Παλιγγενεσίας.

Η 25η Μαρτίου δεν είναι απλώς μία ιστορική επέτειος. Είναι ημέρα ιερής μνήμης. Είναι ημέρα κατά την οποία η πίστη συναντά την ελευθερία, η προσευχή συναντά τον αγώνα, και η ιστορία συναντά τη συνείδηση ενός λαού που αρνήθηκε να ζήσει γονατισμένος. Είναι η ημέρα που μας θυμίζει ότι η ελευθερία αυτού του τόπου δεν χαρίστηκε από κανέναν· κερδήθηκε με θυσίες, με αίμα, με επιμονή, με δάκρυα, με σταυρό και με ανάσταση.

Όταν μνημονεύουμε το 1821, η σκέψη μας πηγαίνει πρώτα στην ηπειρωτική Ελλάδα. Πηγαίνει στην Πελοπόννησο, όπου η σπίθα έγινε φλόγα. Πηγαίνει στη Μάνη, στην Καλαμάτα, στην Τριπολιτσά, στο Βαλτέτσι. Πηγαίνει στη Στερεά Ελλάδα, στην Αλαμάνα και στο Χάνι της Γραβιάς. Πηγαίνει στις στιγμές εκείνες όπου οι υπόδουλοι Έλληνες έπαψαν να ελπίζουν σιωπηλά και αποφάσισαν να αγωνιστούν φανερά. Πηγαίνει στα πρόσωπα που έδωσαν σχήμα και ψυχή στην Επανάσταση: στον Κολοκοτρώνη, στον Καραϊσκάκη, στον Αθανάσιο Διάκο, στον Ανδρούτσο, στον Παπαφλέσσα, στον Υψηλάντη, σε όλους εκείνους που στάθηκαν μπροστά στον θάνατο και διάλεξαν την ελευθερία.

Αλλά η αλήθεια της 25ης Μαρτίου δεν εξαντλείται στα μεγάλα ονόματα και στα γνωστά κέντρα του Αγώνα. Το 1821 δεν ήταν εξέγερση ενός τόπου· ήταν ανάσταση ενός Γένους. Ήταν το κοινό προσκλητήριο όλων των Ελλήνων, όπου κι αν βρίσκονταν. Και γι’ αυτό η Κρήτη δεν ήταν και δεν θα μπορούσε να είναι απούσα από αυτό το προσκλητήριο.

Μπορεί οι συνθήκες στο νησί μας να ήταν ιδιαίτερα δύσκολες. Μπορεί η απόσταση από την ηπειρωτική Ελλάδα, η έλλειψη πολεμοφοδίων, η ισχυρή οθωμανική παρουσία και η δυσκολία συντονισμού να έκαναν τον αγώνα εδώ σκληρότερο και άνισο. Όμως η ψυχή της Επανάστασης είχε φτάσει και στην Κρήτη. Είχε φτάσει στις πόλεις και στα χωριά, στα βουνά και στα μοναστήρια, στα σπίτια των απλών ανθρώπων, στις καρδιές των κληρικών, των προκρίτων, των οπλαρχηγών, των γεωργών, των βοσκών, των ναυτικών. Είχε φτάσει ως επιθυμία λευτεριάς και ως απόφαση αξιοπρέπειας.

Και όταν ήρθε η ώρα, η Κρήτη μπήκε και εκείνη στον αγώνα γνωρίζοντας καλά ότι το τίμημα θα ήταν βαρύ. Το πλήρωσε με σφαγές, με καταστροφές, με διωγμούς, με φωτιά και σίδερο. Το πλήρωσε με αίμα αθώων και με δάκρυα οικογενειών. Αλλά δεν έσκυψε. Δεν συμβιβάστηκε. Δεν λησμόνησε ποια είναι.

Κυρίες και κύριοι,

Σήμερα όμως, εδώ, στον Δήμο Χερσονήσου, έχουμε χρέος να κάνουμε κάτι περισσότερο από το να επαναλάβουμε τη μεγάλη εθνική αφήγηση. Έχουμε χρέος να φωτίσουμε τη σχέση της ημέρας αυτής με τον δικό μας τόπο. Να μιλήσουμε για την Κρήτη όχι γενικά, αλλά συγκεκριμένα. Να μιλήσουμε για την ανατολική Κρήτη. Να μιλήσουμε για την Πεδιάδα. Να μιλήσουμε για τον τόπο όπου στεκόμαστε.

Γιατί η Πεδιάδα δεν είναι ένας ουδέτερος γεωγραφικός χώρος. Δεν είναι απλώς ένας εύφορος κάμπος ανάμεσα σε γνωστές διαδρομές. Είναι τόπος με ιστορικό βάρος. Είναι τόπος που συνδέει το παράλιο μέτωπο με την ενδοχώρα, το Ηράκλειο με τα περάσματα προς το Καστέλλι, προς το Λασίθι, προς την ανατολική Κρήτη. Είναι ένας χώρος που σε καιρούς αναταραχής αποκτούσε στρατηγική σημασία. Και γι’ αυτό ακριβώς η ευρύτερη περιοχή της Πεδιάδας βρέθηκε μέσα στην τροχιά των γεγονότων.

Οι δρόμοι της Πεδιάδας, τα περάσματά της, οι οικισμοί της, οι εκκλησιές της, οι άνθρωποί της, δεν έμειναν έξω από την ιστορία του Αγώνα. Έζησαν την αγωνία, ένιωσαν την απειλή, βρέθηκαν κοντά σε διακινήσεις στρατευμάτων, σε φόβους, σε ελπίδες, σε ειδήσεις που έφταναν από την υπόλοιπη Κρήτη και από την επαναστατημένη Ελλάδα. Ο τόπος μας ήταν μέρος μιας ευρύτερης γεωγραφίας αγώνα, επιτήρησης, αντίστασης και αντοχής.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη σημασία της τοπικής μνήμης. Η ιστορία δεν γράφεται μόνο εκεί όπου δόθηκε μία ξακουστή μάχη. Η ιστορία γράφεται και εκεί όπου ένας λαός άντεξε. Γράφεται εκεί όπου άνθρωποι έμειναν όρθιοι μέσα στον φόβο. Γράφεται εκεί όπου το φρόνημα δεν καταρρέει. Γράφεται σε τόπους σαν την Πεδιάδα, όπου η καθημερινότητα των ανθρώπων συναντήθηκε με τη βαριά σκιά των ιστορικών εξελίξεων.

Επομένως, όταν ο Δήμος Χερσονήσου τιμά σήμερα την 25η Μαρτίου, δεν τιμά μια ξένη ή μακρινή ιστορία. Τιμά και τη δική του θέση μέσα στη συλλογική πορεία του τόπου μας. Τιμά και εκείνες τις σιωπηλές σελίδες που δεν έγιναν πάντοτε τραγούδι ή θρύλος, αλλά έμειναν χαραγμένες στον ιστορικό ιστό της περιοχής μας. Τιμά την Πεδιάδα ως τόπο αντοχής, περάσματος, μνήμης και συνέχειας.

Αγαπητοί συμπολίτες,

Η 25η Μαρτίου μάς υπενθυμίζει ότι η ελευθερία δεν είναι ποτέ δεδομένη. Δεν είναι μια κατάσταση που παραλαμβάνει κανείς ανέξοδα και τη θεωρεί αυτονόητη. Η ελευθερία απαιτεί συνείδηση. Απαιτεί ενότητα. Απαιτεί ήθος. Απαιτεί ευθύνη. Και πάνω απ’ όλα απαιτεί μνήμη.

Διότι ένας λαός που λησμονεί, αποδυναμώνεται. Ένας λαός που αποκόπτεται από τις ρίζες του, χάνει τον προσανατολισμό του. Ένας λαός που μετατρέπει την ιστορία του σε τυπική αναφορά, κινδυνεύει να χάσει και το βαθύτερο νόημά της.

Γι’ αυτό και ο εορτασμός της ημέρας δεν είναι ζήτημα πρωτοκόλλου. Είναι πράξη ευθύνης. Είναι μια εσωτερική δοκιμασία για όλους μας. Είμαστε άξιοι της παρακαταθήκης που παραλάβαμε; Υπηρετούμε τον τόπο μας με καθαρότητα σκοπού; Προτάσσουμε το κοινό καλό; Διαφυλάσσουμε την ενότητα; Καλλιεργούμε στα παιδιά μας σεβασμό προς την ιστορική αλήθεια, προς την πατρίδα, προς τη δημοκρατία, προς την πνευματική μας παράδοση;

Μέσα στον ιερό αυτό χώρο, οι ερωτήσεις αυτές αποκτούν ακόμη μεγαλύτερο βάρος. Γιατί η σημερινή εορτή δεν συνδέει τυχαία τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου με την Επανάσταση του 1821. Το μήνυμα είναι βαθύ. Όπως ο Ευαγγελισμός σηματοδοτεί την ελπίδα της σωτηρίας, έτσι και η Επανάσταση σηματοδότησε την ελπίδα της εθνικής ανάστασης. Όπως στην πίστη υπάρχει εμπιστοσύνη στο φως, έτσι και στον αγώνα υπήρξε εμπιστοσύνη ότι το σκοτάδι της δουλείας δεν θα είναι αιώνιο.

Η Εκκλησία κράτησε ζωντανή όχι μόνο τη λατρευτική ζωή του λαού μας, αλλά και τη μνήμη, τη γλώσσα, τη συνοχή, το φρόνημα. Σε δύσκολες εποχές υπήρξε παρηγοριά, καταφύγιο, σημείο αναφοράς. Και γι’ αυτό η σημερινή δοξολογία είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια τελετή. Είναι μια πράξη μνήμης και χρέους.

Ως Διευθυντής του Δημοτικού Σχολείου Γουρνών νιώθω ιδιαίτερα έντονα ότι η σημερινή ημέρα μάς αφορά και ως παιδαγωγική αποστολή. Γιατί η ιστορία δεν παραδίδεται στα παιδιά μόνο με βιβλία και επετείους. Παραδίδεται με το παράδειγμα των μεγάλων. Παραδίδεται με τον σεβασμό που δείχνουμε στη μνήμη. Παραδίδεται με τον τρόπο που μιλούμε για τον τόπο μας. Παραδίδεται όταν τα παιδιά μαθαίνουν ότι η Ελλάδα δεν είναι μόνο ένας χάρτης και η ιστορία δεν είναι μόνο ημερομηνίες. Είναι θυσία, πρόσωπα, τόποι, αξίες, πνευματική συνέχεια.

Και τα παιδιά μας πρέπει να γνωρίζουν ότι η μεγάλη ιστορία του Έθνους περνά και από τις μικρές πατρίδες. Περνά και από την Κρήτη. Περνά και από την ανατολική Κρήτη. Περνά και από την Πεδιάδα. Περνά και από τις Γούρνες, από τις κοινότητες του Δήμου Χερσονήσου, από αυτόν τον τόπο που σήμερα μάς συγκεντρώνει όλους εδώ, όχι μόνο ως κατοίκους, αλλά ως φορείς μνήμης.

Ας μην ξεχνάμε:
η ελευθερία κερδήθηκε από ανθρώπους που είχαν πίστη,
η πατρίδα σώθηκε από ανθρώπους που είχαν ενότητα,
η ιστορία γράφτηκε από ανθρώπους που δεν υπολόγισαν μόνο τον εαυτό τους,
αλλά λογάριασαν το χρέος προς τις επόμενες γενιές.

Αυτό είναι και το δικό μας μέτρο σήμερα.
Να φανούμε αντάξιοι.
Να κρατήσουμε ζωντανή την ιστορική συνείδηση.
Να υπηρετούμε τον τόπο μας με σοβαρότητα.
Να διαφυλάττουμε την κοινωνική συνοχή.
Να διδάσκουμε στα παιδιά μας όχι έναν θορυβώδη πατριωτισμό, αλλά έναν πατριωτισμό βαθύ, νηφάλιο, υπεύθυνο και αληθινό.

Και ας κρατήσουμε, τέλος, από τη σημερινή ημέρα το ουσιαστικότερο μήνυμα:
ότι οι λαοί επιβιώνουν όταν δεν λησμονούν,
ότι οι κοινωνίες προχωρούν όταν μένουν ενωμένες,
ότι οι τόποι μικροί στο χάρτη μπορούν να είναι μεγάλοι στην ιστορία,
και ότι η Πεδιάδα, η Χερσόνησος, οι κοινότητές μας, η Κρήτη ολόκληρη, έχουν τον δικό τους τίμιο και σεβαστό τόπο στο μεγάλο βιβλίο του Αγώνα.

Ας είναι, λοιπόν, η σημερινή εορτή όχι μόνο μία στιγμή τιμής προς το παρελθόν, αλλά και μία υπόσχεση για το μέλλον.
Να κρατήσουμε άσβεστη τη μνήμη.
Να κρατήσουμε ζωντανή την πίστη.
Να κρατήσουμε ακέραιη την ευθύνη μας απέναντι στην πατρίδα και στα παιδιά μας.

Με ευγνωμοσύνη κλίνουμε σήμερα το γόνυ της ψυχής μας μπροστά στους αγωνιστές του 1821, μπροστά στους μάρτυρες της Κρήτης, μπροστά σε όλους εκείνους που κράτησαν άσβεστο το φως του Γένους.

Αιωνία τους η μνήμη.
Χρόνια πολλά και ευλογημένα.
Η Παναγία να σκέπει τον τόπο μας.
Ζήτω η 25η Μαρτίου.
Ζήτω η Κρήτη.
Ζήτω η Ελλάδα.